Bij de keuze winter- of zomertijd wordt ook steeds geschermd met de gezondheid. Dat is best interessant maar ook knap lastig. Mede omdat er zoveel kanten aan de zaak zijn.
De natuurlijke tijd
Door sommige menen wordt geschermd met het begrip natuurlijke tijd of wel de tijd waar ons lichaam aan gewend is. Dat zou dan gezonder zijn. In een andere blog heb ik hier al de nodige kanttekeningen bij gezet. Wij mensen hebben ons allang afgekeerd van een leven dat wordt bepaald door het natuurlijke licht. Het begrip natuurlijke tijd is niet echt een ingang om wat over gezondheid te zeggen.
Licht en depressies
Maar er zijn natuurlijk zat relaties tijd-licht-gezondheid die er wel toe doen. Zo is voldoende onderzocht dat leven in het donker leidt tot psychische problemen. Het begrip winterdepressie is er niet voor niks. Veel mensen hebben ‘s winters minder energie. 8 procent krijgt sombere gevoelens. En 3 procent heeft last van een serieuze depressie, met vermoeidheid, lusteloosheid en aanhoudende somberheid. Hoe meer licht hoe beter dus. Dus kun je zeggen dat een permanente zomertijd of DST duidelijke voordelen hebben boven een permanente wintertijd. Het levert toch een paar honderd extra uren licht op per jaar. Maar of die uren er echt toedoen? Die uren scoor je vooral in de zomer en dan is er op zich geen probleem.
Licht en vitamine D
Onder invloed van licht maakt je lichaam vitamine D aan. Meer licht (zomertijd en DST) zou dus beter zijn. Hier geldt echter hetzelfde als bij depressies. De extra hoeveelheid licht bij permanente zomertijd zet waarschijnlijk niet zoveel zoden aan de dijk omdat die extra uren vooral in de zomer vallen.
Ongelukken
Een van de gezondheidsrisico’s die samenhangen met de zomer- en wintertijd is het verkeer. Reizen in het donker is gevaarlijker dan in het licht. Je ziet minder in het donker. Daarnaast is het doorgaans wat kouder als het nog donker is dan als de zon al schijnt. Hierdoor is er wat meer kans op gladheid. Dit risico zal ‘s ochtends wat groter zijn ‘s avonds. Als we de totale hoeveelheid licht bij wintertijd, zomertijd en DST met elkaar vergelijken, is het verschil marginaal. Het wordt wat anders als we naar de ochtend kijken. Dan zijn wintertijd en DST wat gunstiger dan de zomertijd (20 uur minder donkerte per jaar). Ik weet zo 1-2-3 niet hoeveel doden dat op jaarbasis scheelt, maar dat kunnen er wel een paar zijn.
Sport en gezondheid
Aan de andere kant zal meer licht (en vooral meer licht ‘s avonds) er toe zal bijdragen dat mensen meer gaan bewegen (hardlopen en fietsen). Je gaat toch eerder op pad als het nog lekker licht is dan als het al aan het schemeren is. Zomertijd is daarom positief voor de gezondheid van mensen. Bovendien zullen mensen die toch willen hardlopen in geval van zomertijd veel minder uren in het donker hoeven te sporten. Dat voorkomt weer ongelukken en een aantal doden.
Klimaat, stikstof en fijnstof
Meer of minder licht heeft ook gevolgen voor de CO2-uitstoot en de uitstoot van bijv. stikstofoxiden en fijnstof. In een ander blog heb ik geprobeerd aan te geven wat de consequenties zijn. Die hogere of lagere uitstoot heeft gevolgen voor de gezondheid. De precieze consequenties van de extra uitstoot als gevolg van de wintertijd op de gezondheid is niet zo makkelijk aan te geven. Ze moeten echter niet onderschat worden. Becijferd is dat jaarlijks 10.000 mensen sterven door fijnstof en stikstofoxiden en velen meer krijgen last van hun luchtwegen. Het is zeer te verwachten dat het aantal doden dat je voorkomt door mindere uitstoot door voor de zomertijd te kiezen veel hoger is dan het aantal extra verkeersdoden door minder licht.
Conclusie
Het is voor mij op dit moment moeilijk om precies te bepalen hoeveel levensjaren we winnen / verliezen bij een keuze voor een bepaalde tijdrekening. Dus ga ik maar even door de oogharen kijken en werken met plussen en minnen. Dan lijkt mij dat de zomertijd uiteindelijk gunstiger is dan de wintertijd. Dat heeft vooral te maken met het feit dat er toch minder uitstoot is van rommel en mensen veiliger en vaker gaan sporten. Het enige wat pleit voor een permanente wintertijd is de verwachting dat er iets minder verkeersdoden zullen vallen. En verkeersdoden zijn uiteraard heel tastbaar. Veel tastbaarder dan doden door fijnstof. De nadelen van verkeersdoden in de ochtend vallen weg bij DST (verzetten van de klok). Tje misschien toch geen gekke optie.